Fastitgs el meins settember

Cattar fastitgs ozildi ei buca pli sempel. Ei dat bia fastitgs, crusch e traviers, tut el medem temps, spert sesviluppond. Ina caussa ch’ei ussa actuala ei forsa buca pli damaun, forsa gia en paucas uras. Il mund sevolva aschi spert. Per biars ei il mund daventaus disturbaus.

Quei fenomen pertucca era las valurs da nus.

Las gigantas fabricas da datas che sviluppeschan intelligenza artificiala drovan ina massa d’aua e d’energia senza fin. Sch’ins quintass ora quei, duvrassen las fabricas aua per 600 milliuns carstgauns ad onn. Quellas fatschentas drovan nossas datas, legian tut ils cudischs dil mund (e distrueschan els silsuenter.) Co fuss quei sche quels algoritmus vegnessen prigulus per nus carstgauns e rumpessen ora, co fuss quei per nus?

Co san ils affons e giuvenils dad ozildi aunc tener pétg allas valurs per crescher si? Co san seniors esser segirs ch’il mund e la humanitad survivi aunc?

Ei fuss bien sche nus fussen fastitgs per auters e che nus prendessen temps pils auters. Co fuss quei da puspei ina gada leger in cudisch ni s’occupar cun la natira, plontas ni per exempel in iert. Era ina pusseivladad fuss ei da far enzatgei dil bien ad enzatgi auter, sedar giu culla famiglia, amitgs ed amitgas, vischins, per animals e la protecziun digl ambient. Tut ensemen per nies beinstar el mund!

Sch’ei dess persunas ord in auter mund che visitassen nus lu vesessen quellas persunas con bi che nus vivin en nies mund. Fuss ei buca bi sche quellas persunas raquintassen vinavon che nus vivin ensemen cun respect e carezia per tuts e tuttas, per il futur dil mund? Duein nus buca engraviar nos fastitgs en quei unic mund singular?

Stefan M. Bolli, gidonter pastoral

(maletg: Aline Dassel/ Pixabay senza IA)